Prokinetyki przy SIBO, co to jest i dlaczego zapobiegają nawrotom?
Kuracja SIBO zakończona sukcesem to dopiero połowa drogi. Bardzo częste pytanie pacjentów brzmi: „co zrobić, żeby przerost bakteryjny nie wrócił?”. Jedną z najważniejszych odpowiedzi są prokinetyki, substancje wspomagające motorykę jelita cienkiego.
Czym są prokinetyki?
Prokinetyki to leki lub preparaty naturalne, które pobudzają wędrujący kompleks motoryczny (MMC) — mechanizm odpowiedzialny za „sprzątanie” jelita cienkiego z resztek pokarmowych i bakterii między posiłkami. Ich zadaniem nie jest leczenie samego przerostu, lecz zapobieganie jego nawrotom.
Dlaczego stosuje się je po leczeniu SIBO, a nie zamiast niego?
Antybiotyk lub kuracja ziołowa zmniejszają populację bakterii w jelicie cienkim, ale nie naprawiają przyczyny, która doprowadziła do ich nadmiernego namnożenia. Jeśli motoryka jelita pozostaje osłabiona, przerost bardzo często odbudowuje się w ciągu kilku miesięcy. Prokinetyki wypełniają tę lukę.
Najczęściej stosowane prokinetyki
Farmakologiczne:
- niska dawka naltreksonu (LDN)
- prukalopryd
- erytromycyna w mikrodawkach (działanie prokinetyczne, nie przeciwbakteryjne)
Naturalne:
- imbir
- gorzkie zioła (np. karczoch, mniszek)
- L-karnityna
- 5-HTP
Dobór konkretnego preparatu i dawki powinien zawsze odbywać się pod okiem lekarza lub terapeuty prowadzącego leczenie SIBO.
Jak długo stosuje się prokinetyki?
To zależy od przyczyny SIBO. Jeśli mamy do czynienia z trwałym uszkodzeniem MMC (np. po zatruciu pokarmowym), prokinetyki bywają stosowane wiele miesięcy, a czasem długoterminowo, jako forma „profilaktyki”. Jeśli przyczyna była przejściowa (np. stres, krótkotrwałe stosowanie leków hamujących motorykę), czas terapii może być krótszy.
Na co zwrócić uwagę?
- Prokinetyki najlepiej przyjmować wieczorem, na czczo, MMC działa najintensywniej w nocy.
- Nie łączy się ich bezkrytycznie z lekami hamującymi perystaltykę (np. niektórymi lekami przeciwbiegunkowymi).
- Efekty nie są natychmiastowe, potrzeba zwykle kilku tygodni regularnego stosowania.